जलवायु सङ्कटले प्रशान्त क्षेत्रका टापु देशहरुमा खाद्य र खानेपानी अभावको जोखिम

विश्वव्यापी तापक्रम वृद्धि १.५ डिग्री सेल्सियसमा सीमित राख्ने लक्ष्य पूरा गर्न कठिन हुँदै गएसँगै प्रशान्त क्षेत्रका टापु देशहरुमा खाद्य सुरक्षा, खानेपानी र अर्थतन्त्रमा गम्भीर असर पर्ने वैज्ञानिकहरूले चेतावनी दिएका छन् ।

राष्ट्रसंघीय वातावरण कार्यक्रम (यूएनईपी) को नयाँ प्रतिवेदनअनुसार औद्योगिक युगअघिको तुलनामा विश्वको तापक्रम १.८ डिग्री सेल्सियससम्म बढ्न सक्ने देखिएको छ ।

यो पेरिस सम्झौताले तय गरेको १.५ डिग्रीको लक्ष्यभन्दा बढी हो । पालाउमा चलिरहेको प्रशान्त क्षेत्रका नेताहरूको शिखर सम्मेलनमा वैज्ञानिकहरूले तापक्रम बढ्दा समुद्री तापक्रमसमेत वृद्धि हुने र त्यसले टुना माछाको बासस्थान पूर्वतर्फ सर्ने बताएका छन् ।

प्रशान्त क्षेत्रमा विश्वको झण्डै एकतिहाइ टुना उत्पादन हुने भएकाले यसको स्थानान्तरणले टापु राष्ट्रहरूको आम्दानीमा ठूलो असर पार्नेछ । तटीय क्षेत्रमा निर्भर समुदायको माछा उत्पादनसमेत झण्डै ६५ प्रतिशतसम्म घट्न सक्ने अनुमान गरिएको छ ।

जलवायु परिवर्तनका कारण विनाशकारी बाढीको जोखिम बढ्नुका साथै समुद्री नुनिलो पानी जमिनभित्र पस्दा खानेपानीका स्रोत दूषित हुने जोखिम पनि बढेको वैज्ञानिकहरूको भनाइ छ ।

विशेषगरी यसले मानव बसोबास नै कठिन बनाउन सक्ने चेतावनी दिइएको छ । प्रशान्त क्षेत्रका नेताहरूले १.५ डिग्री सेल्सियसको तापक्रमको लक्ष्य जोगाउन तत्काल विश्वव्यापी प्रयास तीव्र पार्नुपर्नेमा जोड दिएका छन् ।