ल्याटिन अमेरिकाका २ करोड ५८ लाख बालबालिका एल निनोको जोखिममा : युनिसेफ

संयुक्त राष्ट्रसङ्घीय बालकोष (युनिसेफ) ले ल्याटिन अमेरिकाका २ करोड ५८ लाख बालबालिका एल निनोको जोखिममा रहेको चेतावनी दिएको छ ।

युनिसेफले दक्षिण र मध्य अमेरिकाभरि नै विनाश मच्चाइरहेका खडेरी र बाढीका कारण ल्याटिन अमेरिकाका हरेक सातमध्ये एक जना बालकालिकाले बढ्दो जोखिमको सामना गरिरहेका बताएको समाचार संस्था एएफपीले जनाएको छ ।

एल निनोको असरले अझ धेरै बालबालिकालाई गम्भीर जोखिममा धकेल्ने र विद्यमान असमानताहरू बढाउने खतरा निम्त्याएको युनिसेफका ल्याटिन अमेरिका तथा क्यारिबियन क्षेत्रका निर्देशक रोबर्टो बेनेसले बताउनुभयो ।

एल निनाको प्रभाव क्षेत्रअनुसार फरक–फरक छ । मध्य अमेरिकी देशहरू ग्वाटेमाला, एल साल्भाडोर, होन्डुरस र निकाराग्वामा खडेरीले बालीनालीमा असर पुर्‍याएको छ जसले गर्दा पहिले नै खाद्य पदार्थ र सुरक्षित पानीको पहुँचमा कठिनाइ भोगिरहेका बालबालिकामा कुपोषणको जोखिम बढेको युनिसेफले जनाएको छ ।

बोलिभिया, कोलम्बिया, चिली र भेनेजुएलाका केही भागमा डढेलोको उच्च जोखिम देखिएको छ भने अमेजन बेसिनमा नदीको जलस्तर घट्दा नदी किनारका बस्तीहरू सम्पर्कविहीन हुन सक्छन् ।

युनिसेफका अनुसार अझ दक्षिणतर्फ मेक्सिको र दक्षिण अमेरिकाको प्रशान्त तटीय क्षेत्रमा बढ्दो वर्षाका कारण बाढीको जोखिम बढ्ने तथा विद्यालय र स्वास्थ्य पूर्वाधारमा क्षति पुग्ने सम्भावना छ ।

युनिसेफले क्युबा र हाइटीका लागि अझ धेरै कष्टको चेतावनी पनि दिएको छ । 

युनिसेफले ल्याटिन अमेरिकामा ‘एल निनो’ का कारण उत्पन्न आपत्कालीन स्थितिको सामना गर्न ५ करोड ३८ लाख अमेरिकी डलरको माग गरेको भए पनि गएको जुन ३० सम्ममा त्यसको आधा रकम मात्र जुटाउन सकेको जनाएको छ ।

संयुक्त राष्ट्रसङ्घका अन्य निकायहरू जस्तै युनिसेफले पनि गएको वर्ष अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्प पुनः सत्तामा आएयता कोषमा ठूलो कटौतीको सामना गरेको छ ।  

‘एल निनो’ समुद्रको पानी सामान्यभन्दा बढी तातेको अवस्था हो । प्रशान्त महासागरको सतहमाथिको तापक्रममा ० दशमलव ५ डिग्री सेल्सियसभन्दा बढी तापक्रम वृद्धि कायम रहेको अवस्थामा त्यसको विश्वव्यापी असर पर्छ । यो असरले वायुको नियमित प्रणालीलाई खलबल्याउँदा पैदा हुने अवस्था नै एल निनो प्रभाव हो ।

यस वर्षको ‘एल निनो’ अहिलेसम्मकै सबैभन्दा शक्तिशाली हुने मौसमविद्हरूले अनुमान गरेका छन् ।