नेभिगेशन
शनिबार, मंसिर ५, २०८३

आज विश्व मत्स्य दिवस, नेपालमा पनि विभिन्न कार्यक्रम गरी मनाइँदै

काठमाण्डौ – आज विश्व मत्स्य दिवस, नेपालमा पनि विभिन्न कार्यक्रम गरी मनाइँदैछ । सन् १९९७ मा भारतको नयाँ दिल्लीमा १८ देशका प्राविधिकको बैठकमार्फत प्राकृतिक जलाशय र यी जलाशयको माछा तथा जलचर संरक्षण गर्ने उद्देश्यका साथ मत्स्य फोरमको स्थापना गरिएको थियो ।

हरेक वर्ष नोभेम्बर २१ तारिखलाई विश्व मत्स्य दिवस मनाउने निर्णय भएसँगै नेपालमा पनि दिवस मनाउन थालिएको हो । यस वर्ष दिवसको विश्वव्यापी नारा ‘परिवर्तनका लागि जनशक्तिको सशक्तीकरण : मत्स्य तथा जलकृषि क्षेत्रमा विशेष गरी युवा र महिलाका लागि मर्यादित कामको प्रवर्द्धन’ रहेको छ ।

नेपालमा माछाको उत्पादन वृद्धि, पोषण र स्वास्थ्य सुधार तथा खाद्य सुरक्षामा जोड दिएर दिवस मनाउन लागिएको हो । केन्द्रीय मत्स्य प्रवर्द्धन तथा संरक्षण केन्द्र बालाजु र गैरसरकारी संस्था लुथरन वर्ल्ड रिलिफले संयुक्त संदेशमार्फत् नदी, तालतलैया र सिमसार क्षेत्रमा रहेका रैथाने तथा लोपोन्मुख माछाका प्रजातिको संरक्षण गर्न, जलीय जैविक विविधता जोगाउन तथा माछापालनलाई व्यावसायिक बनाउँदै देशको खाद्य तथा पोषण सुरक्षामा टेवा पुर्‍याउनुमा जोड दिएका छन् ।

मत्स्यपालनमा आधुनिक प्रविधिको प्रयोग बढाउदै उत्पादकत्व बढाउन सरकारले काम गरिरहेको छ । तर दुवाली थुनेर माछा मार्ने, बिषको प्रयोग, विद्युतीय धरापको प्रयोग, विष्फोटक पदार्थको प्रयोग गरी माछा मार्ने तथा अन्यकार्यले प्राकृतिक जलाशयको जलीय जैविक विविधतामा नकारात्मक असर पार्दै आएको छ ।

विश्व मत्स्य दिवसले जलस्रोतको दिगोपनाको लागि गैरकानुनीरुपमा माछा मार्ने कार्य, बासस्थानको विनाश र अन्य जोखिमबारे सरोकारवालाको ध्यानाकर्षण गराउने लक्ष्य राखेको छ । यसअवसरमा माछाका भुरा छाड्ने तथा विभिन्न जनचेतनामूलक कार्यक्रम गरी मत्स्य संरक्षण, प्रवर्द्धन तथा नेपाली माछाको उपभोग बढाउन टेवा पुर्याउनेजस्ता गतिविधि हुँदै आएका छन् ।

प्रकाशित मिति:
थप समाज