अन्तरिक्षमा अमेरिकी प्रभुत्वलाई चीनले चुनौती दिँदै

अन्तरिक्षमा सैन्य तथा रणनीतिक क्षमता तीव्र रूपमा विस्तार गर्दै चीनले अमेरिकी प्रभुत्वलाई कडा चुनौती दिइरहेको प्रतिवेदन सार्वजनिक भएको छ ।

अमेरिकी रक्षा गुप्तचर निकाय (डीआईए) ले सार्वजनिक गरेको १३० पृष्ठ लामो प्रतिवेदनअनुसार चीनले गरेको उपग्रह निगरानीदेखि प्रतिउपग्रह हतियारसम्मका प्रविधि विकासका कारण अमेरिका र उसका सहयोगीका अन्तरिक्ष प्रणालीमा सुरक्षा खतरा बढेको छ ।

प्रतिवेदनले चीनसँगै रुस, इरान र उत्तर कोरियालाई प्रमुख सुरक्षा चुनौतीका रूपमा औँल्याएको छ ।

चीनले सन् २०१६ मा ४० वटा उपग्रह प्रक्षेपण गरेकामा गएको वर्ष त्यो सङ्ख्या ३८४ पुर्‍याएको थियो । सन् २०२६ को मध्यसम्म चीनसँग ५१० भन्दा धेरै गुप्तचर तथा निगरानी उपग्रह रहेका छन् जसले पृथ्वीका जुनसुकै ठाउँको तस्वीर ३० मिनेटभित्र उपलब्ध गराउन सक्छन् । साथै ४९ उपग्रह रहेको चिनियाँ बेइडोउ नेभिगेसन प्रणालीका दुई अर्बभन्दा धेरै प्रयोगकर्ता छन् ।

डीआईएका अनुसार चीनले उपग्रह नष्ट गर्ने क्षेप्यास्त्र, जामिङ, साइबर आक्रमण र शक्तिशाली लेजर प्रविधि विकास गरेको छ । ताइवानलाई लिएर क्षेत्रीय द्वन्द्व भएमा अमेरिकी हस्तक्षेप रोक्न चीनले यी क्षमता प्रयोग गर्न सक्ने अनुमान छ ।

रुससँगको बढ्दो सहकार्य र कृत्रिम बुद्धिमत्ता अर्थात् एआई प्रविधिको प्रयोगले आउँदाे दशकमा अन्तरिक्ष सुरक्षा चुनौती थप जटिल बन्ने चेतावनी प्रतिवेदनमा दिइएको छ ।